Financiële begroting

Overzicht van baten en lasten en de toelichting

Overzicht van baten en lasten

Overzicht lasten en baten Realisatie 2020 2021 2022 2023 2024 2025
x € 1.000 Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo
Sub-Programma's
1.1 Economie sterk water gerelateerd 695 361 -334 1.631 394 -1.237 589 395 -194 552 395 -157 560 395 -165 565 395 -170
1.2 Innovatieve landbouw en aquacultuur 174 61 -113 780 599 -181 1.060 862 -198 824 711 -113 8 0 -8 0 0 0
1.3 Florerende kleinschalige bedrijvigheid 1.058 837 -221 784 1.374 590 1.053 1.071 18 1.136 1.491 355 581 479 -102 435 279 -156
1.4 Arbeidsmarkt in balans 10.107 4.021 -6.086 11.179 4.113 -7.066 10.501 4.167 -6.334 10.332 4.122 -6.210 9.889 4.094 -5.795 9.836 4.053 -5.783
1.5 Vakantie-eiland toonaangevevend in water 15 8 -7 15 21 6 14 21 7 14 21 7 14 21 7 14 21 7
2.1 Goed en realistisch voorzieningenniveau 11.867 1.173 -10.694 13.028 1.184 -11.844 14.424 1.228 -13.196 13.283 1.003 -12.280 13.450 940 -12.510 13.896 940 -12.956
2.2 Wonen naar wens 32.368 19.965 -12.403 33.857 18.582 -15.275 33.457 18.020 -15.437 31.679 16.480 -15.199 32.146 16.595 -15.551 32.372 16.753 -15.619
2.3 Leefbare kernen met betrokken inwoners 1.020 47 -973 2.114 60 -2.054 1.812 60 -1.752 1.880 60 -1.820 1.659 60 -1.599 1.533 60 -1.473
2.4 Goed en betaalbaar aanbod zorg en welzijn 37.475 13.028 -24.447 35.320 8.880 -26.440 33.483 8.269 -25.214 33.379 8.424 -24.955 33.040 8.398 -24.642 33.526 8.420 -25.106
3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland 2.411 237 -2.174 2.584 451 -2.133 3.893 2.436 -1.457 1.966 269 -1.697 1.962 269 -1.693 1.937 269 -1.668
3.2 Krachtige toeristische hoofdstructuur 1.717 1.524 -193 2.701 2.092 -609 2.273 1.990 -283 2.243 2.620 377 1.980 2.620 640 1.986 2.620 634
3.3 Toerisme is sterk divers en profiteert van water 64 64 0 7 7 0 0 0 0 0 200 200 0 0 0 0 0 0
3.4 Evenementen en activiteiten aan het water 2.900 2.105 -795 2.829 1.769 -1.060 2.655 1.371 -1.284 2.814 1.382 -1.432 2.851 1.411 -1.440 2.805 1.438 -1.367
4. Bestuur en Burgerzaken 2.922 345 -2.577 2.721 447 -2.274 2.742 452 -2.290 2.701 452 -2.249 2.680 452 -2.228 2.676 452 -2.224
Algemene dekkingsmiddelen 1.889 79.360 77.471 1.869 79.327 77.458 1.441 81.488 80.047 1.586 81.131 79.545 1.966 81.422 79.456 2.262 81.346 79.084
Overhead 12.835 278 -12.557 14.446 181 -14.265 12.477 182 -12.295 12.432 182 -12.250 12.398 182 -12.216 12.312 182 -12.130
Bedrag voor de heffing vennootschapsbelasting -55 0 55 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Onvoorzien 0 0 0 130 0 -130 150 0 -150 150 0 -150 150 0 -150 150 0 -150
Saldo van baten en lasten 119.462 123.414 3.952 125.995 119.481 -6.514 122.024 122.012 -12 116.971 118.943 1.972 115.334 117.338 2.004 116.305 117.228 923
Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves per programma
1.4 Arbeidsmarkt in balans 0 148 148 0 135 135 0 142 142 0 105 105 0 99 99 0 96 96
2.2 Wonen naar wens 64 0 -64 46 24 -22 7 0 -7 204 0 -204 4 0 -4 4 0 -4
3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland 0 182 182 13 820 807 353 -82 -435 0 0 0 0 0 0 0 0 0
3.2 Krachtige toeristische hoofdstructuur 68 4.096 4.028 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
4. Bestuur en Burgerzaken 0 45 45 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Algemene dekkingsmiddelen 15.771 11.456 -4.315 7.369 12.975 5.606 4.001 5.421 1.420 2.834 1.951 -883 1.247 795 -452 125 787 662
Saldo van de toevoegingen en onttrekkingen 15.903 15.927 24 7.428 13.954 6.526 4.361 5.481 1.120 3.038 2.056 -982 1.251 894 -357 129 883 754
Resultaat 135.365 139.341 3.976 133.423 133.435 12 126.385 127.493 1.108 120.009 120.999 990 116.585 118.232 1.647 116.434 118.111 1.677

Overzicht van baten en lasten, inclusief amendementen

Overzicht lasten en baten 2021 2022 2023 2024 2025
Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo
Programma's
Programma 1.1 Economie sterk water gerelateerd 1.631 394 -1.237 589 469 -120 622 551 -71 630 569 -61 635 703 68
Programma 1.2 Innovatieve landbouw en aquacultuur 780 599 -181 1.130 862 -268 874 711 -163 58 0 -58 50 0 -50
Programma 1.3 Florerende kleinsch. bedrijvigheid 784 1.374 590 1.208 1.071 -137 1.266 1.491 225 701 479 -222 515 279 -236
Programma 1.4 Arbeidsmarkt in balans 11.179 4.113 -7.066 10.659 4.167 -6.492 10.437 4.122 -6.315 9.990 4.094 -5.896 9.932 4.053 -5.879
Programma 1.5 Vakantie-eiland toonaangev. in water 15 21 6 14 21 7 14 21 7 14 21 7 14 21 7
Programma 2.1 Goed+realistisch voorzieningenniveau 13.028 1.184 -11.844 14.828 1.228 -13.600 13.822 1.003 -12.819 13.867 940 -12.927 14.030 940 -13.090
Programma 2.2 Wonen naar wens 33.857 18.582 -15.275 34.206 18.045 -16.161 32.370 16.505 -15.865 32.812 16.620 -16.192 32.943 16.753 -16.190
Programma 2.3 Leefb. kernen met betrokken inwoners 2.114 60 -2.054 1.712 60 -1.652 1.817 60 -1.757 1.935 60 -1.875 1.744 60 -1.684
Programma 2.4 Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn 35.320 8.880 -26.440 34.964 8.286 -26.678 34.405 8.440 -25.965 34.129 8.415 -25.714 34.614 8.436 -26.178
Programma 3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland 2.584 451 -2.133 4.681 2.486 -2.195 2.564 319 -2.245 2.476 319 -2.157 2.450 319 -2.131
Programma 3.2 Krachtige toeristische hoofdstruct. 2.701 2.092 -609 2.288 1.990 -298 2.269 2.620 351 2.288 2.620 332 2.294 2.620 326
Programma 3.3 Toerisme divers+profiteert van water 7 7 0 0 0 0 0 200 200 0 0 0 0 0 0
Programma 3.4 Evenementen+activiteiten aan water 2.829 1.769 -1.060 3.013 1.371 -1.642 3.144 1.382 -1.762 3.181 1.411 -1.770 3.135 1.438 -1.697
Programma 4 Bestuur en Burgerzaken 2.721 447 -2.274 2.843 452 -2.391 2.761 452 -2.309 2.740 452 -2.288 2.735 452 -2.283
Algemene dekkingsmiddelen 1.869 79.327 77.458 1.347 85.146 83.799 1.326 83.853 82.527 1.165 84.122 82.957 1.111 84.246 83.135
Overhead 14.446 181 -14.265 13.272 182 -13.090 13.061 182 -12.879 12.916 182 -12.734 12.830 182 -12.648
Bedrag voor de heffing vennootschapsbelasting 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Onvoorzien 130 0 -130 150 0 -150 150 0 -150 150 0 -150 150 0 -150
Saldo van baten en lasten 125.995 119.481 -6.514 126.904 125.836 -1.068 120.902 121.912 1.010 119.052 120.304 1.252 119.182 120.502 1.320
Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves per programma
Programma 1.1 Economie sterk water gerelateerd 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 1.2 Innovatieve landbouw en aquacultuur 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 1.3 Florerende kleinsch. bedrijvigheid 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 1.4 Arbeidsmarkt in balans 0 135 135 0 142 142 0 105 105 0 99 99 0 96 96
Programma 1.5 Vakantie-eiland toonaangev. in water 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 2.1 Goed+realistisch voorzieningenniveau 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 2.2 Wonen naar wens 46 24 -22 7 390 383 204 0 -204 4 0 -4 4 0 -4
Programma 2.3 Leefb. kernen met betrokken inwoners 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 2.4 Goed+betaalbaar aanbod zorg-welzijn 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland 13 820 807 353 -82 -435 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 3.2 Krachtige toeristische hoofdstruct. 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 3.3 Toerisme divers+profiteert van water 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 3.4 Evenementen+activiteiten aan water 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Programma 4 Bestuur en Burgerzaken 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Algemene dekkingsmiddelen 7.369 12.975 5.606 5.433 6.411 978 3.683 2.772 -911 2.114 1.046 -1.068 433 800 367
Overhead 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Bedrag voor de heffing vennootschapsbelasting 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Onvoorzien 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Saldo van de toevoegingen en onttrekkingen 7.428 13.954 6.526 5.793 6.861 1.068 3.887 2.877 -1.010 2.118 1.145 -973 437 896 459
Resultaat 133.423 133.435 12 132.697 132.697 0 124.789 124.789 0 121.170 121.449 279 119.619 121.398 1.779

Toelichting op het overzicht van baten en lasten

Inleiding

Hoe deze meerjarenbegroting is gerealiseerd, komt terug in dit onderdeel van de programmabegroting. We verklaren de ontwikkeling in de budgettaire ruimte door de toelichting op de verschillen ten opzichte van de budgettaire ruimte zoals die bekend was bij de Kadernota 2022-2025, die is vastgesteld in de raadsvergadering van 1 juli 2021. Daarnaast geven we inzicht in de grondslagen waarop de ramingen zijn gebaseerd en het effect van de incidentele baten en lasten op het structureel begrotingssaldo.

Budgettaire ruimte 2022-2025

Via de Kadernota 2022-2025 bent u geïnformeerd over de actuele stand van de budgettaire ruimte voor de begroting 2022-2025. Tijdens het begrotingsproces berekenen wij de actuele budgettaire ruimte. Ook zijn de consequenties vanuit de meicirculaire 2021 meegenomen in deze begroting. Wat dit betekent voor de budgettaire ruimte op basis van bestaand beleid is hieronder weergegeven (x € 1.000).

  2022 2023 2024 2025
Budgettaire ruimte Kadernota 2022-2025 103 95 620 1.596
Genomen raadsbesluiten tot en met 1 juli 2021 voor zover niet meegenomen bij Kadernota -94 -33 -61 -61
Financiële rapportage 2021-1; lager nadelig saldo in 2025       28
Meicirculaire 2021 68 -220 -472 -587
Herverdeling gemeentefonds: ingroeipad van € 25 naar € 15 per inwoner   558 963 453
Korting algemene uitkering voor apparaatskosten       -264
Actualiseren begroting 1.030 588 597 513
Budgettaire ruimte bestaand beleid 1.107 989 1.647 1.677

De mutaties als gevolg van het actualiseren van de begroting betreffen hoofdzakelijk de financiële gevolgen van de nieuwe indexeringspercentages, de herrekening van kapitaallasten en het budgettair neutraal maken van de riolering, reiniging en het ontwikkelingsbedrijf. 

  2022 2023 2024 2025
Indexering 161 357 576 771
Afschrijvingslasten 555 73 21 55
Rente langlopende leningen 153 133 113 94
Actualiseren IHP       -333
Begrotingen VRZ en RUD 38 12 -25 -85
Budgettair neutraal riolering, reiniging en cluster OWB 290 227 206 282
Vroegsignalering -115 -115 -115 -115
Stijging energielasten -98 -98 -98 -98
Vervallen 2e parkeervergunning Zierikzee -54 -54 -54 -54
Overig 99 53 -27 -3
Totaal actualiseren begroting 1.030 588 597 513

 

Grondslagen waarop de ramingen zijn gebaseerd

Toegepaste loon- en prijsstijging
Uit de volgende tabel blijkt hoe de gemeente omgaat met de loon- en prijsontwikkeling:

Toegepaste loon- en prijsstijging  2022 2023 2024 2025
Percentage loonontwikkeling begroting 1,50% 2,30% 2,10% 2,40%
Percentage prijsontwikkeling begroting 1,40% 1,50% 1,50% 1,50%

 

Toegepaste stijging belastingen en retributies
In deze begroting rekenen we met een trendmatige verhoging van belastingen en retributies van 1,45% in 2022, 1,90% in 2023, 1,80% in 2024 en 1,95% in 2025.

Vervangingsinvesteringen
De actualiteit van de vervangingsinvesteringen is beoordeeld tijdens de begrotingsvoorbereiding. Uitgaven van € 10.000 en lager zijn rechtstreeks ten laste van de exploitatie gebracht. De financiële consequenties van de vervangingsinvesteringen zijn als bestaand beleid verwerkt in de programmabegroting.

Voor de benodigde vervangingsinvesteringen voor de periode 2022-2025 verwijzen wij u naar het Overzicht vervangingsinvesteringen. Ter informatie geven wij u in dit overzicht ook inzicht in de reeds lopende vervangingsinvesteringen in 2021. Via het vaststellen van de programmabegroting stelt u de investeringsbudgetten voor 2022 tot en met 2025 beschikbaar. 

Financiering
De gemeente past het systeem van totaalfinanciering toe. Dit houdt in dat in principe niet voor iedere investering afzonderlijk een geldlening wordt afgesloten, maar dat de investering meeloopt in het totaal van de inkomende en uitgaande geldstromen van de gemeente. Dit wordt bewaakt via een liquiditeitenplanning. Zie ook de paragraaf Financiering.

Inzicht in de structurele onttrekkingen aan reserves
Uit de reserve dekking afschrijvingslasten worden de afschrijvingslasten van een deel van onze investeringen gedekt. In het Overzicht structurele mutaties reserves is opgenomen welke afschrijvingslasten voor welke investeringen dit betreft.

Inzicht in incidentele baten en lasten
Voor het inzicht in de incidentele baten en lasten verwijzen wij u naar het Overzicht incidentele baten en lasten. 
De incidentele baten en lasten beïnvloeden het structureel begrotingssaldo. Incidentele lasten beïnvloeden het structureel begrotingssaldo positief en incidentele baten beïnvloeden het structureel begrotingssaldo negatief. Met het opnemen van alleen een (verplicht) cijfermatig overzicht van incidentele baten en lasten ontstaat nog niet automatisch het inzicht of er sprake is van een structureel begrotings- of jaarrekeningsaldo.

Het betrekken van de totalen uit het overzicht van incidentele baten en lasten bij het begrotingssaldo geeft inzicht in het structureel begrotingssaldo:

  2022 2023 2024 2025
Saldo van baten en lasten -14 1.971 2.004 923
Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves 1.121 -982 -357 754
Budgettaire ruimte 1.107 989 1.647 1.677
Waarvan incidentele baten en lasten (saldo) 1.312 951 -57 -453
Structureel begrotingssaldo 2.419 1.940 1.590 1.224

Het teruglopen van het structurele begrotingssaldo wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door de oplopende kapitaallasten van de investeringen vanuit het Integraal Huisvestingsplan en de Masterplannen stads- en dorpsvisies.

De jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume
Onder arbeidsrechtelijke verplichtingen worden verstaan de aanspraken op toekomstige uitkeringen door huidig en/of voormalig personeel. Feitelijk heeft de gemeente Schouwen-Duiveland een schuld aan hen. In het BBV is het niet verplicht gesteld voorzieningen te treffen voor de arbeidskosten gerelateerde verplichtingen, zoals vakantiegeld, wachtgeld en wachtgeldpremies, omdat de lasten ieder jaar globaal gelijk zijn. Daarom worden de werkelijke lasten van arbeidskosten gerelateerde verplichtingen in de begroting/rekening meegenomen.

Bij jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen waarvan de bedragen fluctueren, zoals pensioenen voor wethouders, is het wel verplicht gesteld om een voorziening te vormen.

Provinciaal toezicht
Jaarlijks geeft de provincie Zeeland als toezichthouder aan welke financiële uitgangspunten gemeenten mogen hanteren bij het opstellen van de begroting. Bij uw besluitvorming over de Kadernota 2022-2025 heeft u deze uitgangspunten betrokken.

Aanvullend beoordeelt de provincie de begroting met toepassing van het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader 2020 Gemeenten. Dit betekent dat de besluiten ook worden getoetst aan de begrippen structureel en reëel financieel evenwicht, waarbij de begroting en meerjarenraming leidend zijn voor het eindoordeel van de provincie. Onze begroting 2022-2025 voldoet hieraan, waardoor wij verwachten dat onze gemeente onder repressief toezicht blijft vallen.

Taakstellingen

In de begroting hebben we enkele taakstellingen opgenomen. Met ingang van deze begroting informeren wij over de aard, de omvang en de voortgang van deze taakstellingen (x € 1.000):

  2022 2023 2024 2025
Wegenonderhoud 400 400 400 400
Maatwerkvoorzieningen Wmo 156 156 156 156
Actieplan Jeugdhulp, een duurzaam perspectief 380 440 440 440
Totaal taakstellingen 936 996 996 996

Wegenonderhoud
Bij het vaststellen van de Bestuursopdracht creëren budgettaire ruimte, fase 2 op 21 september 2020 besloot de raad € 400.000 te bezuinigen op het wegenonderhoud. De bezuiniging wordt gerealiseerd door het kwaliteitsniveau te verlagen naar een onderhoudsniveau tussen B en C. We werken dit uit in het Beheer- en beleidsplan wegen 2022-2026. 

Maatwerkvoorzieningen Wmo
Vanuit het raadsvoorstel ‘1e begrotingswijziging SWVO 2020 en Ontwerp programmabegroting SWVO 2021’ is in de Programmabegroting 2021–2024 een taakstelling opgenomen van € 156.000. Reden hiervoor waren de oplopende lasten van de huishoudelijke hulp als gevolg van de invoering van het abonnementstarief. Deze taakstelling denken wij in te lossen aan de hand van de resultaten vanuit de aanpak 'Grip op kosten Wmo'.

Actieplan Jeugdhulp, een duurzaam perspectief
Bij het vaststellen van de Bestuursopdracht creëren budgettaire ruimte, fase 2 op 21 september 2020 besloot de raad om een taakstelling van structureel € 440.000 op te nemen vanuit het Actieplan Jeugdhulp, een duurzaam perspectief. In de Programmabegroting 2022-2025 GGD Zeeland wordt ook een verlaging verwacht van de kosten voor jeugd. Deze verlaging hebben wij verwerkt in de nu voorliggende programmabegroting. Pas vanuit de jaarrekeningen van de GGD over de verschillende jaren zal blijken of deze taakstelling daadwerkelijk wordt gerealiseerd.

Overzicht vervangingsinvesteringen 2021-2025

Naam 2021 2022 2023 2024 2025
Diverse hard- en software 268.974 504.000 17.500 184.387 203.851
Beveiliging gemeentehuis 82.500
Materieel reddingsbrigade 15.000 23.000 76.000 120.000 35.000
Aanpassen (2021) en vervangen (2025) parkeerapparatuur 100.000 579.000
Groot onderhoud havens Bruinisse 174.300 1.565.940 184.000 122.700
Groot onderhoud haven Brouwershaven 756.121 500.936 858.480
Groot onderhoud haven Zierikzee 184.000 2.163.729 174.093
Restauratie Oude Haven Zierikzee 716.879 2.100.000
Warmwaterinstallatie gymnastiekzalen 164.000
Renovatie toplagen sportvelden 157.600 327.556 249.260 290.400 359.600
Hoge werpkooi en polsstok springkussens atletiekbaan 113.135
Voetbalkooi Burg-Haamstede 68.630
Hekwerk dierenweide Brouwershaven 45.000
Budget reguliere investering Zuidhoek 121.000 147.000 175.000 175.000 175.000
Vervoermiddelen groenbedrijf Zuidhoek 226.673 73.000
Wagenpark en materieel buitendienst 842.254 316.700 130.000 267.500
KCA-depot milieustraat 40.000
Diverse containers en slibbakken Reiniging 62.800 26.000
Boven- en ondergrondse containers 29.000 170.000 170.000 140.000 150.000
Wagenpark Reiniging 495.880 210.000 410.000 508.000
Vrijverval riolering 1.000.864 1.433.208 685.710 381.330 540.966
Riolering binnenstad 163.302 622.215 634.660 647.353 660.300
Relining vrijverval riolering 100.000 100.000 100.000 100.000 100.000
Gemalen 370.465 250.000 250.000 500.000 500.000
Overige vervangingen lager dan € 100.000 35.000 80.185 23.000 47.500 35.500
Totaal 5.757.312 10.803.899 3.218.265 3.422.763 4.705.697

Overzicht incidentele lasten en baten

Sub-Programma Activiteit 2022 2023 2024 2025
Incidentele lasten:
1.4 Arbeidsmarkt in balans Kosten herstructurering Zuidhoek 110.000 110.000
2.1 Goed en realistisch voorzieningenniveau Sloopkosten en afboeking boekwaarde Pontes/De Meie 1.060.000
Subsidie sportcentrum Westerschouwen 51.000 51.000
2.2 Wonen naar wens Bijdrage aan waterschap i.v.m. fietspad Roterijdijk 512.000
2.3 Leefbare kernen met betrokken inwoners Dorpsvisie Burgh-Haamstede 135.000
2.4 Goed en betaalbaar aanbod zorg en welzijn SMWO jongerenwerk en opbouwwerk 185.000 185.000
Vitaal Schouwen-Duiveland 58.000
BUIG 431.000
3.1 Schouwen-Duiveland vakantie-eiland Duurzame energie adviezen 40.000
3.2 Krachtige toeristische hoofdstructuur Economische impuls eilandmarketing en toeristische informatievoorziening 254.000 254.000
3.4 Evenementen en activiteiten aan het water Baggeren havenkanaal Zierikzee 1.304.000
Bestuur en Burgerzaken Tijdelijk dubbele bezetting a.g.v. aanstelling nieuwe raadsgriffier 54.000
Algemene dekkingsmiddelen Eenmalige vrijval afschrijvingslasten -550.000
Overhead Tijdelijke formatieuitbreiding Staf met strategisch adviseur 104.000
Tijdelijke formatieuitbreiding afdeling R&M vergunningverlening en beleidsmedewerker milieu 116.000 87.000
Tijdelijke formatieuitbreiding afdeling WWL met projectmanager, o.v.b. het Focusplan WWL en het met pensioen gaan van 2 medewerkers 431.000 365.000
Incidentele toevoegingen reserves 3.548.000 2.184.000 1.026.000
Totaal incidentele lasten 7.331.000 3.748.000 1.026.000
Incidentele baten:
3.2 Krachtige toeristische hoofdstructuur Derving parkeerinkomsten vanwege invoering parkeervignet -789.000
Inkomsten parkeervignet 137.000
Algemene dekkingsmiddelen Daling gemeentefonds 1.941.000 1.473.000 963.000 453.000
Incidentele onttrekkingen reserves 4.730.000 1.324.000 120.000
Totaal incidentele baten 6.019.000 2.797.000 1.083.000 453.000
Per saldo 1.312.000 951.000 -57.000 -453.000

Overzicht structurele mutaties reserves

Reserve dekking afschrijvingslasten Onttrekking 2022 Onttrekking 2023 Onttrekking 2024 Onttrekking 2025
Herinrichting parkeerterrein Strandweg/OudeVuur Burgh-Haamstede 15.037 15.037 15.037 15.037
Herinrichting parkeerterrein Oude Moolweg Renesse 9.169 9.169 9.169 9.169
Herinrichting Mosselboomgaard Zierikzee 8.609 8.609 8.609 8.609
Herinrichting parkeerterrein Scheldestraat, Zierikzee 8.929 8.929 8.929 8.929
Herinrichting parkeerterrein J. van Renesseweg 6.380 6.380 6.380 6.380
Parkeerverwijzingen Zierikzee 16.100 16.100 16.100 16.100
Reconstructie Kraaijensteinweg Burgh Haamstede 11.437 11.437 11.437 11.437
Uitbreiding Hatfieldpark Zierikzee inclusief parkeersysteem 17.806 17.806 17.806 17.806
Aanleg sportcomplex Bruinisse 32.242 32.242 32.242 32.242
Flankerende maatregelen 3e fase Recreatie verdeelweg 22.110 22.110 22.110 22.110
Geluidsscherm Malta Zierikzee 12.629 12.629 12.629 12.629
Herinrichting Dreef/Molenstraat Masterplan Bruinisse 12.454 12.454 12.454 12.454
Herinrichting Kerk-Dorpsplein Masterplan Bruinisse 30.000 30.000 30.000 30.000
Herinrichting Deestraat Masterplan Bruinisse 16.000 16.000
Kunstgrasveld VV Bruse Boys 29.928 30.000 30.000 30.000
Museum Zierikzee fase 3 en 4 29.970 29.970 29.970 29.970
Opwaarderen locatie de Dreef Masterplan Renesse 7.525 7.525 7.525 7.525
Reconstructie Haringvlietstraat Zierikzee 16.040 16.040 16.040 16.040
80 extra parkeerplaatsen Noorderpolder 8.000 8.000 8.000 8.000
Overige investeringen 44.309 44.309 44.309 44.309
Totaal 338.674 338.746 354.746 354.746

Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting

Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting

Inleiding

In de Toelichting op het overzicht van baten en lasten is de meerjarige beschikbare budgettaire ruimte op basis van bestaand beleid vermeld. In dit hoofdstuk geven wij inzicht in de financiële positie. Hierbij betrekken wij de bestuursopdracht creëren budgettaire ruimte, de herverdeling van het gemeentefonds en de overige financiële ontwikkelingen die wij op ons af zien komen, als ook doen wij een voorstel tot nieuw te honoreren prioriteiten.

Bestuursopdracht creëren budgettaire ruimte 2e fase

Vanaf de programmabegroting 2020-2023 hebben we forse slagen gemaakt met de Bestuursopdracht creëren budgettaire ruimte (BO). We zijn er samen met de raad in geslaagd om totaal € 5,3 miljoen structurele ruimte te realiseren. De bij de begroting 2021-2024 geplande investeringen voor onze samenleving konden daarmee doorgang vinden. 
Over de realisatie van de gecreëerde bezuinigingen informeren we de raad twee keer per jaar via de financiële tussenrapportages in 2021 en 2022.
Vanuit de BO staan nog diverse deelprojecten, afzonderlijke onderzoeken, te maken beleidskeuzes (bestaand beleid inleveren voor geld) en creatieve ideeën op de agenda. Wij pakken deze eind 2021 weer op omdat:

  • onze huidige financiële meerjarenpositie redelijk gezond is;
  • de openstaande acties nog geactualiseerd moeten worden en er nu, gelet op alle andere prioriteiten, geen capaciteit voor de actualisatie beschikbaar is;
  • er voorstellen bij zitten die vanuit COVID-19 economisch en maatschappelijk weinig draagvlak creëren.

Voor 1 januari 2022 bespreken we de in het 4e kwartaal 2021 geactualiseerde openstaande acties met het managementteam. Het doel hiervan is het opstellen van een keuzelijst en ideeën die ná de verkiezingen in 2022 worden betrokken bij de coalitiebesprekingen.

Budgettaire ruimte bestaand beleid

Zoals is toegelicht in het onderdeel Toelichting op het overzicht baten en lasten bedraagt de budgettaire ruimte op basis van bestaand beleid:

  2022 2023 2024 2025
Budgettaire ruimte bestaand beleid 1.107 989 1.647 1.677

Aankomende zaken

Er loopt momenteel één zaak die een financieel effect heeft op de budgettaire ruimte. Dit effect betrekken wij bij de beschikbare budgettaire ruimte alvorens tot integrale afweging te komen van beleidsvoornemens en uitbreidingsinvesteringen:

Verwacht dividend Evides/GBE Aqua
Vooruitlopend op het raadsvoorstel dat wordt behandeld op 30 september 2021 brengen we overeenkomstig het raadsvoorstel de verwachte dividendstroom van Evides/GBE Aqua ten gunste van de budgettaire ruimte.

De financiële gevolgen van deze voorstellen geven de volgende invloed op de budgettaire ruimte (x € 1.000):

  2022 2023 2024 2025
Budgettaire ruimte 1.107 989 1.647 1.677
Verwacht dividend Evides/GBE Aqua 74 156 174 308
Budgettaire ruimte na aankomende zaken 1.181 1.145 1.821 1.985

 

Ontwikkeling budgettaire ruimte na 2025

Na 2025 zijn de volgende posten van invloed op de budgettaire ruimte:

Vervallen incidentele vrijval ingroeipad na 2025 herijking gemeentefonds
In de programmabegroting 2021-2024 zijn wij bij de herijking van het gemeentefonds uitgegaan van een ingroeipad met tranches van € 25 per inwoner per jaar. In het verdeelvoorstel van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zijn tranches van € 15 euro per inwoner per jaar voorgesteld. Daarom wijzigen wij in deze begroting het ingroeipad naar tranches van € 15 per inwoner per jaar. Hierdoor ontstaat in de jaren 2023 tot en met 2025 een incidenteel voordeel van respectievelijk € 558.000, € 963.000 en € 453.000. Dit laatste voordeel in 2025 hebben we niet meer vanaf 2026, omdat we dan op de volledige korting van € 59 per inwoner zitten. Vanaf 2026 is de budgettaire ruimte dan ook € 453.000 lager.

Integraal Huisvestingsplan basisonderwijs Schouwen-Duiveland (IHP)
De investeringsopgave, zoals opgenomen in de herijking van het Integraal Huisvestingsplan basisonderwijs Schouwen-Duiveland (IHP), zorgt voor oplopende kapitaallasten. In 2026 nemen deze toe met € 282.000 ten opzichte van 2025. 

De budgettaire ruimte geeft hierdoor vanaf 2025 het volgende beeld (x € 1.000):

  Na 2025
Beschikbare budgettaire ruimte 1.677
Vervallen incidentele vrijval ingroeipad -453
Oplopende kapitaallasten IHP -282
Overig -96
Beschikbare budgettaire ruime na 2025 voor integrale afweging 846

Om ook voor de jaren na deze meerjarenraming een financieel duurzaam sluitende meerjarenbegroting te continueren, wijzen wij u tevens op de in de paragraaf Weerstandvermogen en risicobeheersing beschreven risico’s.

Gemeentefonds

Herverdeling gemeentefonds
De herverdeling van het gemeentefonds is, wegens de toen beschikbare informatie, in onze meerjarenbegroting 2021-2024 negatief ingeschat. De raad besloot te anticiperen op deze ontwikkeling door uit te gaan van een mogelijke structurele verlaging van de algemene uitkering met € 59 euro per inwoner.

In 2021 is er veel gebeurd. In februari is een verdeelvoorstel gepubliceerd. Dit is ingetrokken en in juli is een nieuw verdeelvoorstel gepubliceerd en in consultatie gegaan. In augustus is de actualisatie van de verdeling op basis van nieuwe maatstaven 2019 (was 2017) gepubliceerd. Het laatste woord is er nog niet over gezegd en dus kan de definitieve herverdeling nog afwijken van de voorlopig gepubliceerde cijfers. De definitieve herverdeling wordt via de meicirculaire 2022 bekend gemaakt.

Met de nu bekende informatie wordt voor onze gemeente een positief herverdeeleffect verwacht. In de laatste bekendmaking (12 augustus 2021) is dit voor onze gemeente € 55 per inwoner.

Enerzijds blijft een nadeel uit, omdat de verhoging van de verevening van de Wet onroerende zaakbelasting over (recreatie)woningen minder toeneemt dan verwacht. Anderzijds komt dit doordat weliswaar de verevening van overige eigen middelen fors toeneemt, echter aan de lastenzijde wordt dit via klassiek domein gecompenseerd. Dit omdat het Rijk zich ervan bewust is (geworden) dat bijvoorbeeld de overige inkomst toeristenbelasting gepaard gaat met bijbehorende kosten.

De richtlijn van de provincie over de verwerking in de begroting van het tweede herverdelingsvoorstel is dat we voordelen niet mogen ramen en rekening moeten houden met nadelen. Op grond hiervan stellen wij voor het verwachte herverdeeleffect van -/- € 59 positief bij te stellen naar nihil per inwoner en dit toe te voegen aan de budgettaire ruimte bestaand beleid.

Middelen jeugdwet
De arbitragecommissie deed een semi-bindende uitspraak inzake de financiële compensatie voor de medebewindstaak Jeugdwet. Deze uitspraak leidt voor onze gemeente tot een incidentele toevoeging aan het gemeentefonds van ruim € 1,8 miljoen in 2022. Aangekondigd is dat dit via de septembercirculaire 2021 wordt toegekend. Volgens de richtlijn van de provincie mogen wij rekening houden met een structurele compensatie vanaf 2023 van 75% in afwachting van de daadwerkelijke toekenning door het Rijk. Via de nu voorliggende programmabegroting nemen wij deze middelen mee.  Dit betekent dat wij in 2022 € 1,8 miljoen en vanaf 2023 € 1,35 miljoen toevoegen aan de budgettaire ruimte bestaand beleid. We reserveren hiervan 50% voor de risico's van de uitvoering Jeugdwet, omdat het Rijk de aanvulling mogelijk gaat gebruiken voor reeds bestaande afspraken, zoals bijvoorbeeld verrekening residentiële zorg, afbakenen reikwijdte jeugdwet en standaardisatie uitvoering inkomensafhankelijke ouderbijdrage. Via een separate raadsbrief wordt de raad hierover dit najaar geïnformeerd.

Hiermee wordt de beschikbare budgettaire ruimte als volgt (x € 1.000):

  2022 2023 2024 2025
Budgettaire ruimte bestaand beleid 1.181 1.145 1.821 1.985
Gevolgen herverdeling gemeentefonds van -/- € 59 naar nihil per inwoner   468 978 1.488
Compensatiemiddelen Jeugdwet 1.800 1.350 1.350 1.350
50% compensatiemiddelen Jeugdwet naar de egalisatiepost maatwerkvoorzieningen Wmo/jeugd -900 -675 -675 -675
Budgettaire ruimte voor integrale afweging 2.081 2.288 3.474 4.148

 

Septembercirculaire 2021

Het raadsvoorstel over deze circulaire ontvangt de raad in de tweede helft van oktober. Dit voorstel is geagendeerd voor de bespreking tijdens de begrotingsraad op respectievelijk 8 en 11 november. De financiële consequenties hieruit bieden wij aan als een wijziging op de aangeboden programmabegroting 2022-2025.

Opgevoerde beleidsvoornemens en uitbreidingsinvesteringen versus beschikbare budgettaire ruimte

In het overzicht Te honoreren prioriteiten 2022–2025 zijn de beleidsvoornemens en uitbreidingsinvesteringen opgenomen die wij de raad voorstellen te honoreren. Hierbij hebben we getoetst of voor de opgevoerde beleidsvoornemens en uitbreidingsinvesteringen andere dekkingsmiddelen beschikbaar zijn, zoals binnen de begroting bestaande budgetten en reserves.

Dit leidt tot het volgende dekkingsvoorstel van de financiële lasten van de gekozen beleidsvoornemens en uitbreidingsinvesteringen (x € 1.000):

Prioriteiten 2022 2023 2024 2025
Ten laste van de budgettaire ruimte 3.151 3.374 3.410 2.940
Ten laste van de reserve uitvoering Strategische visie  20      
Ten laste van de reserve bovenwijkse voorzieningen 70 17 16 16
Ten laste van het coronaherstelfonds 400 40 80 80
Ten laste van gereserveerde gelden Interbestuurlijk programma (IBP) 95 115 190 30

Na het verwerken van de financiële consequenties van te gehonoreerde prioriteiten ziet de budgettaire ruimte er als volgt uit (x € 1.000):

  2022 2023 2024 2025
Beschikbare budgettaire ruimte voor integrale afweging 2.081 2.288 3.474 4.148
Prioriteiten ten laste van de budgettaire ruimte -3.151 -3.374 -3.410 -2.940
Budgettaire ruimte na prioritering -1.070 -1.086 64 1.208

Uit bovenstaande tabel blijkt dat er in 2022 en 2023 sprake is van een negatief saldo. Voorgesteld wordt deze bedragen te dekken uit de algemene reserve. De jaren 2024 en 2025 geven een positief saldo. Een doorkijk na 2025 laat zien dat onze budgettaire ruimte voordelig blijft, maar wel afneemt. 

Na het onttrekken van de negatieve saldi in 2022 en 2023 uit de algemene reserve is de budgettaire ruimte als volgt (x € 1.000):

  2022 2023 2024 2025
Budgettaire ruimte na prioritering -1.070 -1.086 64 1.208
Onttrekking algemene reserve 1.070 1.086    
Budgettaire ruimte na verwerking saldo via algemene reserve 0 0 64

1.208

 

Prioriteiten af te wegen bij de behandeling van de kadernota 2023-2026

Voor één uitbreidingsinvestering stellen wij voor nu nog geen middelen in de begroting op te nemen. Dit betreft de herinrichting van de Burgerzaal. We willen de raad ter overweging meegeven het besluit tot herinrichting door te schuiven naar 2023, zodat de nieuwe gemeenteraad kan beslissen over de wijze waarop inwoners en andere belanghebbenden bij de politieke besluitvormingsprocessen worden betrokken. Wij stellen voor dit in 2022, met ondersteuning vanuit de ambtelijke organisatie, te onderzoeken en een nieuw voorstel te agenderen in de Kadernota voor de begroting 2023-2026.

De stand en het verloop van de reserves en voorzieningen

Voor de financiële positie is ook de stand en het verloop van de reserves en voorzieningen van belang. Voor het inzicht hierin verwijzen wij u naar de betreffende overzichten. Specifiek gaan wij in op de reserve uitvoering Strategische visie en de algemene reserve.

Reserve uitvoering Strategische visie

Zoals hierboven vermeld, stellen we - op grond van de vastgestelde criteria voor de aanwending van het geoormerkte bedrag binnen de algemene reserve voor de uitvoering van de Strategische visie - voor één prioriteit hieruit te dekken. Daarnaast stellen we via de te honoreren prioritieten voor het dividend van GBE/Aqua in de jaren 2022 tot en met 2025 toe te voegen aan de reserve. Dit levert de volgende stand van de reserve Strategische visie ultimo 2025 op (x € 1.000):

  Stand reserve
Stand reserve 31 december 2025 1.380
Af: voorgestelde prioriteit -20
Bij: toevoeging 712
Stand reserve 31 december 2025 na honorering prioriteiten 2.072

 

Algemene reserve

De Algemene reserve bedraagt ultimo 2025 na de hiervoor voorgestelde en besloten mutaties (x € 1.000):

  Stand reserve
Stand reserve 31 december 2025 13.125
Af: voorgestelde prioriteiten t.l.v. coronaherstelfonds -600
Af: onttrekkingen voor dekking van de tekorten in 2022 en 2023 -2.156
Stand reserve 31 december 2025 na voorgestelde mutaties 10.369

 

Gehonoreerde prioriteiten inclusief amendementen

Sub-Programma Termijn afschrijving Benodigde exploitatie- en investeringsbudgetten Dekking uit budgettaire ruimte Dekking uit reserve Strategische visie Dekking uit reserve bovenwijkse voor-zieningen Dekking uit algemene reserve
Prioriteit 2022 2023 2024 2025 2022 2023 2024 2025 2022 2022
1.1 Economie sterk water gerelateerd
Regionale Energie Strategie (dekking via algemene uitkering gemeentefonds) 12.000 12.000 12.000 12.000
Isolatie subsidie 50.000 150.000 150.000 150.000 50.000 150.000 150.000 150.000
Bijdrage samenwerking uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie Zeeland 11.503 11.503 11.503 11.503 11.503 11.503 11.503 11.503
Impulsregeling klimaatadaptieve maatregelen 150.000 150.000 150.000 150.000 150.000 150.000 150.000 150.000
Dekking impulsregeling uit subsidie Rijk -50.000 -50.000 -50.000 -50.000 -50.000 -50.000 -50.000 -50.000
Energie-Agenda Schouwen-Duiveland 40.000 40.000 40.000 40.000 40.000 40.000
Plan van aanpak verduurzaming bedrijven 50.000 50.000 50.000 50.000 50.000 50.000
Plan van aanpak verduurzaming gemeentelijke gebouwen 25.000 25.000 25.000 25.000
1.2 Innovatieve landbouw en aquacultuur