Overzicht | Programmabegroting 2027 - 2030

1.1. We hebben een evenwichtige woningvoorraad met voldoende betaalbare en passende woningen voor starters, gezinnen, senioren en andere doelgroepen

1.1.1. We stellen een volkshuisvestelijk programma op

1.1.2. We maken prestatieafspraken met corporaties

1.1.3. We realiseren flexibele huisvesting

1.1.4. We brengen de gemeentelijke woningbouwprojecten tot realisatie

1.1.5. We geven uitvoering aan de huisvestingsopgaven vanuit wettelijk en maatschappelijk kader

1.1.6. We zorgen voor voldoende huisvesting voor statushouders en Oekraïners

1.1.7. We voeren de urgentieverordening in

1.1.8. We realiseren Skæve Huse

1.1.9. We maken afspraken met particuliere initiatiefnemers over het faciliteren van woningbouwplannen die een bijdrage leveren aan onze woonbehoefte

1.1.10. We monitoren halfjaarlijks de voortgang van de woningbouwopgave

1.1.11. We herijken de Zeeuwse Woondeal

1.2. Inwoners kunnen langer zelfstandig wonen met passende zorg en ondersteuning

1.2.1. We ontwikkelen een uitvoeringsprogramma woonzorgbeleid

1.2.2. We versterken samenwerking met zorgorganisaties

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 2 Ruimtelijke ordening

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

2.1. De ambities en lange termijn beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving liggen vast

2.1.1. We maken een Omgevingsvisie Schouwen-Duiveland en houden deze actueel

2.2. De gemeentelijke regels voor de fysieke leefomgeving liggen vast in één Omgevingsplan

2.2.1. We maken een Omgevingsplan Schouwen-Duiveland en houden deze actueel

2.3. We zetten grondbeleid en kostenverhaal effectief in om ruimtelijke en maatschappelijke doelen te realiseren

2.3.1. We houden de nota grondbeleid en de nota kostenverhaal actueel

2.4. Ruimtelijke initiatieven die een bijdrage leveren aan ruimtelijke en maatschappelijke ambities van onze gemeente worden gerealiseerd

2.4.1. We toetsen ruimtelijke plannen aan regelgeving

2.4.2. We maken afspraken met initiatiefnemers over het faciliteren van ruimtelijke initiatiefnemers op het vlak van wonen, kwaliteitsverbetering van recreatie en bedrijvigheid

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdragen verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 3 Fysieke leefomgeving

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

3.1. Een veilig, vlot en comfortabel gebruik van wegen

3.1.1. We beheren de wegen op de kwaliteitsniveaus A voor kernen en accenten en B voor het overige deel

3.1.2. We onderzoeken inclusie en toegankelijkheid op vereiste kwaliteitsniveaus

3.2. Een groene, klimaatbestendige en biodiverse leefomgeving

3.2.1. We herstellen groenstructuren, renoveren verouderde plantvakken, vervangen waar mogelijk verharding door groen

3.3. Een toekomstbestendig bomen- en plantenbestand

3.3.1. We vergroten de soortenrijkdom door gevarieerder te beplanten, ecologisch maaibeheer toe te passen, klimaatbestendige soorten te kiezen en invasieve exoten planmatig te beheersen

3.4. Behoud van waardevolle bomen en groenstructuren

3.4.1. We leggen de hoofdgroenstructuur vast in het omgevingsplan en stellen een lijst met beschermwaardige bomen op voor gemeentelijke en particuliere bomen

3.5. Een verzorgde en kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte

3.5.1. We onderhouden het openbaar groen op beeldkwaliteitsniveau B en de begraafplaatsen en centrumgebieden op niveau A, conform de CROW-richtlijnen

3.6. Meer betrokkenheid van inwoners bij het openbaar groen

3.6.1. We stimuleren participatie van inwoners, dorpsraden en maatschappelijke organisaties bij de inrichting, het beheer en de ontwikkeling van het openbaar groen

3.7. Veilige, aantrekkelijke en toekomstbestendige speelvoorzieningen

3.7.1. We stellen een nieuw speelruimtebeleidsplan op

3.7.2. We herinrichten het gebied Borrendamme in Zierikzee (inclusief amendement A4 programmabegroting 2026-2029)

3.8. Het borgen van verkeersveiligheid en sociale veiligheid

3.8.1. We houden grip op uit te voeren onderhoud en vervangingsopgave en lossen meldingen proactief op

3.8.2. We passen betrouwbare en moderne verlichtingstechnologieën toe om energie te besparen en beperken lichthinder en lichtvervuiling door dimmen

3.9. Een veilig en comfortabel gebruik van kunstwerken zoals bruggen

3.9.1. We beheren en onderhouden de kunstwerken volgens de vastgestelde kwaliteitsniveaus, waarbij kwaliteitsniveau A staat voor goed en B voor redelijk

3.10. Veilige, toekomstbestendige en goed beheerde gemeentelijke havens

3.10.1. We stellen een integraal havenbeleidsplan op met een meerjarige uitvoerings- en investeringsagenda

3.10.2. We actualiseren het baggerbeheerplan en voeren het baggeronderhoud planmatig en doelmatig uit

3.11. Veilige en toekomstbestendige glooiingen

3.11.1. We brengen de technische staat van de glooiingen in beeld en voeren herstelmaatregelen planmatig uit

3.12. Een actueel, integraal en toekomstbestendig beleidskader voor de gemeentelijke begraafplaatsen

3.12.1. We actualiseren het beleid voor de gemeentelijke begraafplaatsen door de huidige situatie, maatschappelijke ontwikkelingen, wet- en regelgeving en de wensen van gebruikers te analyseren

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 4 Mobiliteit en bereikbaarheid

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidsstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

4.1. Een besluit over de toekomst van de Zeelandbrug waarbij de belangen van Schouwen-Duiveland goed zijn meegewogen

4.1.1. We behartigen actief de belangen van Schouwen-Duiveland bij de besluitvorming over de toekomst van de Zeelandbrug

4.2. Een verbeterde, verkeersveilige en goede doorstroming op de N59, rondom Zierikzee en tussen Zierikzee en Bruinisse

4.2.1. We zetten ons, in goed overleg met andere overheden, in voor besluitvorming over en realisatie van maatregelen op de N59 en de aansluitingen op het lokale wegennet

4.2.2. We zetten in op een verbeterde (bovenlokale) infrastructuur rondom Zierikzee

4.3. Een bereikbare, leefbare en verkeersveilige omgeving voor al haar inwoners en bezoekers

4.3.1. We geven uitvoering aan het Uitvoeringsplan Verkeersveiligheid 2026-2029 en werken aan veilige wegen, fietsroutes en verkeerssituaties in onze kernen

4.4. Verhogen van het fietsgebruik binnen de gemeente Schouwen-Duiveland

4.4.1. We geven uitvoering aan het ‘uitvoeringsprogramma lokaal toekomstbeeld fiets’, en werken aan meer gebruik van de fiets op Schouwen-Duiveland

4.5. Een verkeersveilige en goed bereikbare gemeente met goede parkeervoorzieningen voor onze inwoners en bezoekers

4.5.1. We stellen een nieuw integraal gemeentelijk verkeer- en vervoerplan op

4.5.2. We verbeteren de samenhang tussen openbaar vervoer, deelmobiliteit, fiets en auto, zodat reizigers makkelijker van A naar B kunnen reizen

4.5.3. We monitoren verkeers- en parkeerdata

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 5 Duurzaamheid en milieu

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

5.1. We realiseren een CO2 reductie van 55 % in 2030 ten opzichte van 1990

5.1.1. We voeren de Energieagenda uit en dragen op regionaal niveau bij aan de uitvoering van de Regionale Energie Strategie Zeeland en andere samenwerkingsverbanden op het gebied van energietransitie

5.2. We zetten in op energiebesparing van 10% in 2030 en 20% in 2040 ten opzichte van 2017

5.2.1. We voeren diverse subsidies en regelingen uit op het gebied van energiebesparing voor inwoners, ondernemers en andere organisaties

5.2.2. We voeren het plan van aanpak voor het verduurzamen van bedrijven uit

5.2.3. We verduurzamen onze eigen gemeentelijke gebouwen

5.2.4. We zorgen voor een goede informatievoorziening op het gebied van het verduurzamen voor inwoners en ondernemers

5.3. In 2030 wordt 60 % van het energieverbruik van Schouwen Duiveland opgewekt en in 2040 100%

5.3.1. We stimuleren duurzame energieopwekking en energieopslag

5.3.2. We werken samen met Tennet en Stedin aan een toekomstbestendig energienetwerk

5.4. In 2030 verminderen we ons aardgasverbruik met 50% ten opzichte van 2027 en in 2040 gebruiken we geen aardgas meer

5.4.1. We stellen een Warmteprogramma op voor Schouwen-Duiveland

5.4.2. Wij stellen wijkuitvoeringsplannen op

5.5. In 2030 reduceren we de voertuigbrandstoffen met 20% ten opzichte van 2017 en in 2040 willen we 60% minder voertuig brandstoffen gebruiken

5.5.1. We realiseren een tijdig, dekkend, toegankelijk, betaalbaar, betrouwbaar en veilig netwerk van laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen en breiden onze (semi)-publieke oplaadpunten uit van 691 oplaadpunten in 2025 naar 1225 in 2030

5.6. Schouwen-Duiveland is klimaatbestendig en waterrobuust in 2050

5.6.1. We dragen bij aan de actualisatie van de Zeeuwse Klimaatadaptie Strategie

5.6.2. We voeren de Lokale Agenda Klimaatadaptatie uit

5.6.3. We verbeteren onze waterkwaliteit

5.6.4. We zetten ons in voor het behoud van onze stranden

5.7. In 2040 heeft Schouwen-Duiveland een robuust ecosysteem met een eigen herkenbare landschappelijke identiteit

5.7.1. We voeren het beleidsplan biodiversiteit uit

5.7.2. We stellen het Soortenmanagementplan voor Schouwen-Duiveland op

5.7.3. We zetten in op de bestrijding van de Aziatische Hoornaar

5.8. Schouwen-Duiveland is in 2050 volledig circulair. In 2030 gebruiken we 50 % minder primaire abiotische grondstoffen (mineralen, metalen en fossiel) ten opzichte van 2017

5.8.1. Samen met de andere Zeeuwse gemeenten werken we samen in het Zeeuws Beleid Circulaire Economie

5.8.2. We stimuleren hergebruik en duurzame materialen bij nieuwbouw, bestaande bouw, gronduitgifte en gebiedsontwikkelingen

5.8.3. We stimuleren hergebruik en duurzame materialen bij infrastructuur en de inrichting van de openbare ruimte

5.8.4. We stimuleren afvalscheiding en hergebruik van afvalstoffen

5.8.5. We stimuleren duurzaam inkopen

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 6 Lokale economie

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

6.1. Levendige kernen met een passend en duurzaam voorzieningenaanbod van winkels voor inwoners, ondernemers en bezoekers

6.1.1. We voerende detailhandelstructuurvisie uit en ondersteunen ondernemers bij het uitvoeren van de visie

6.2. Kwalitatief hoogwaardig en passend horeca aanbod dat de leefbaarheid, gastvrijheid en economische ontwikkeling versterkt

6.2.1. We voeren een horecamarktonderzoek uit

6.3. Efficiënt gebruik van de beschikbare ruimte door revitalisering en herstructurering van bestaande bedrijventerreinen

6.3.1. We stellen een Uitvoeringsplan bestaande kleinschalige bedrijventerreinen op

6.4. Toekomstbestendige economie waarin ondernemerschap, innovatie en samenwerking bijdragen aan werkgelegenheid, brede welvaart en een aantrekkelijk vestigingsklimaat

6.4.1. We ondersteunen de kernen die beschikken over een BIZ met kennis en advies en faciliteren waar nodig

6.4.2. We ondersteunen bedrijven die willen innoveren en zich verder willen ontwikkelen met innovatie- en MKB-vouchers (inclusief amendement A5 Programmabegroting 2025-2028)

6.4.3. We versterken en positioneren het ondernemersloket als herkenbaar en toegankelijk eerste aanspreekpunt voor ondernemers

6.5. In 2040 is de agrarische sector weerbaar tegen klimaatverandering en kent Schouwen-Duiveland een diversiteit aan veerkrachtige agrarische bedrijven en verschillende bedrijfsvormen

6.5.1. We ondersteunen agrarische bedrijven bij het toekomstbestendig maken van hun bedrijf met aandacht voor een duurzaam verdienvermogen en hun bijdrage aan herstel van biodiversiteit, waterkwaliteit en het sluiten van kringlopen

6.5.2. We ondersteunen agrarisch ondernemers met subsidie en advies in het nemen van duurzame en klimaatadaptieve maatregelen in hun bedrijfsvoering.

6.6. Met onze partners in Zeeland, de Zuidwestelijke Delta en met het Rijk werken we aan een sterk, klimaat robuust en toekomstbestendig landelijk gebied in 2040

6.6.1. We zijn actief betrokken bij de uitvoeringsagenda Zeeland 2050 en de investeringsagenda Rijk-Regio voor het versterken van het fundament met een toekomstbestendig bodem- en watersysteem, natuurherstel en van de klimaat- en waterveiligheid

6.7. In 2040 worden zoetwaterschaarste en verzilting met innovaties tegengegaan en is Schouwen-Duiveland vrijwel zelfvoorzienend in zoet water

6.7.1.Samen met de andere overheden realiseren we een geoptimaliseerd en klimaatadaptief watersysteem om wateroverlast te voorkomen en bij droogte te voorzien in voldoende zoet water

6.7.2. We zetten ons, samen met de andere overheden, de agrarische sector en experts, voor uitvoerbare plannen om zelfvoorzienendheid in zoetwaterbeschikbaarheid te vergroten

6.7.3. We blijven ons hard maken voor realistische en uitvoerbare maatregelen voor externe aanvoer van zoet water

6.8. In 2040 heeft Schouwen-Duiveland een toekomstbestendige en zichtbare visserij- en schelpdiersector. Deze buitendijkse voedselproductie is in 2040 ecologisch en economisch in evenwicht

6.8.1. We stimuleren korte ketens op gebied van visserij, schelpdieren en andere zilte zaligheden en ambachtelijke producten

6.8.2. We werken waar mogelijk mee aan innovaties voor een duurzame visserij

6.8.3. We ondersteunen initiatieven voor herstel van de kreeftenpopulaties in de Oosterschelde

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 7 Toerisme en vrije tijd

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

7.1. We zetten in op een kwalitatief hoogwaardig en toekomstbestendig toeristisch en recreatief aanbod

7.1.1. We ondersteunen de verdere ontwikkeling van Eilandmarketing Schouwen-Duiveland die onze gemeente positioneert als een aantrekkelijke plek op het gebied van wonen, werken en vrije tijd

7.1.2. We bouwen verder aan de Agenda Toerisme en voeren het uitvoeringsprogramma van de Agenda Toerisme uit

7.1.3. We hebben een helder, duidelijk en eenduidig recreatiebeleid

7.1.4. We voeren het uitvoeringsprogramma Strandbeleid uit

7.1.5. We stellen het uitvoeringsprogramma Evenementenvisie 2026–2035 op

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 8 Openbare orde en veiligheid

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

8.1. Schouwen-Duiveland is een veilig eiland voor inwoners, ondernemer en bezoekers

8.1.1. We realiseren de nieuwbouw brandweerkazerne Zierikzee

8.1.2. We breiden de brandweerpost Renesse uit voor natuurbrandbestrijding

8.1.3. We faciliteren brandweervrijwilligers om bij een melding sneller de kazerne te bereiken (Amendement A3 programmabegroting 2026-2029)

8.1.4. We zetten in op huisvesting van de strandreddingsbrigade

8.2. Onze maatschappelijke weerbaarheid neemt toe

8.2.1. Samen met de andere Zeeuwse gemeenten en de provincie zetten we in op het vergroten van onze maatschappelijke weerbaarheid

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten

Programma 9 Veerkrachtige en zorgzame buurten

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

9.1. Schouwen-Duiveland heeft een samenleving waarin iedereen zich gezien, gehoord en gewaardeerd voelt

9.1.1. We investeren in respect voor diversiteit, het vergroten van gelijkwaardigheid en bevorderen van inclusie

9.2. Onze buurten op Schouwen-Duiveland zijn sociaal verbonden

9.2.1. We bevorderen laagdrempelige mogelijkheden voor inwoners om elkaar te ontmoeten, samen activiteiten te ondernemen

9.3. Onze inwoners zijn zelf- en samenredzamer

9.3.1. We ondersteunen initiatieven die inwoners in staat stellen om zelfstandig of samen met anderen problemen aan te pakken en hulpbronnen in de buurt beter te benutten

9.3.2. We ondersteunen en faciliteren de instandhouding van dorps- en gemeenschapshuizen op Schouwen-Duiveland (inclusief nog te ontwikkelen wijkhuizen Zierikzee)

9.3.3. We werken het gekozen scenario voor De Vanger in Bruinisse verder uit

9.4. De stads-, dorps- en wijkraden zijn een sterke schakel tussen inwoners en gemeente

9.4.1. We ontwikkelen het loket voor stads-, dorps- en wijkraden verder door

9.5. Onze meest kwetsbare inwoners hebben beschikbare en passende zorg

9.5.1. We ontwikkelen naar een toegankelijk stevig lokaal team en benaderen hulpvragen vanuit het hele (gezins-)systeem

9.6. Normaliseren is het uitgangspunt bij zorg- en ondersteuningsvragen

9.6.1. We versterken een cultuur waarin zorg en ondersteuning worden gezien als onderdeel van de bredere maatschappelijke verantwoordelijkheid, met oog voor de eigen kracht van de inwoners en hun netwerk

9.6.2. We zetten in op brede ondersteuning in plaats van enkel individuele zorg. We zoeken dus eerst collectieve oplossingen die het hele gezin en het sociale netwerk ondersteunen

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdragen verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 10 Bestaanszekerheid

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

10.1. Onze inwoners hebben zo regulier mogelijk werk of participeert maatschappelijk

10.1.1. We ondersteunen inwoners gericht bij het vinden en bereiken van regulier betaald werk of maatschappelijke participatie, passend bij hun mogelijkheden

10.1.2. We komen tot een toekomstbestendige uitvoering van de Participatiewet in Schouwen-Duiveland vanuit een nieuwe geïntegreerde uitvoeringsorganisatie: het Participatiebedrijf

10.1.3. We werken samen in de arbeidsmarktregio Zeeland

10.1.4. We stimuleren inwoners om zich te ontwikkelen en maatschappelijk te participeren als betaald werk (nog) niet mogelijk is

10.2. Onze inwoners hebben meer inkomenszekerheid

10.2.1. Bij de uitvoering van de Participatiewet handelen we vanuit de menselijke maat, vertrouwen en eenvoud

10.2.2. We bieden een ruimhartig pakket aan inkomensondersteunende voorzieningen en regelingen die bijdragen aan de financiële zekerheid van minima

10.3. Onze inwoners hebben zo min mogelijk armoede en schulden

10.3.1. We signaleren financiële problemen tijdig en lossen deze – zoveel als mogelijk - op

10.3.2. We zetten in op nieuwe samenwerkingsverbanden rondom het vraagstuk armoede en schulden en zetten bestaande voort

10.4. Nieuwkomers worden actief ondersteund

10.4.1. We zorgen voor een gastvrij ontvangst en geven daarmee uitvoering aan de wet inburgering 2021

10.5. Kwetsbare jongeren worden ondersteund in hun eigen behoeften en zelfstandigheid

10.5.1. We voorkomen vroegtijdige schooluitval en ondersteunen (kwetsbare) jongeren die vroegtijdig schoolverlaten naar passend onderwijs of werk

10.6. Oekraïense vluchtelingen worden opgevangen

10.6.1. We volgen de ontwikkelingen Richtlijn Tijdelijke Bescherming voor Oekraïense vluchtelingen en acteren hierop.

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 11 Opgroeien en opvoeden

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

11.1. Schouwen-Duiveland heeft een sterke pedagogische basis

11.1.1. We faciliteren laagdrempelige ontmoetingsplekken voor ouders

11.1.2. We positioneren preventiepartners en professionals in de leefomgeving van de gezinnen

11.1.3. We bieden laagdrempelige (collectieve) opvoedondersteuning

11.1.4. We faciliteren initiatieven die de pedagogische basis versterken

11.1.5. We versterken de verbinding kinderopvang, onderwijs en jeugdhulp

11.2. Onze kinderen, jongeren en gezinnen hebben een veilige en sociale omgeving

11.2.1. We vergroten de aandacht en acties rondom veiligheidsrisico’s bij kinderen, jongeren en gezinnen

11.2.2. We dragen bij aan het voorkomen en bestrijden van schooluitval

11.2.3. We faciliteren initiatieven die bijdragen aan een veilige omgeving van kinderen, jongeren en gezinnen

11.2.4. We hebben aandacht voor de fysieke en sociale veiligheid van onze inwoners via de bestaande uitvoeringsorganisaties en samenwerkingsverbanden

11.3. Kansengelijkheid voor onze inwoners

11.3.1. We dragen bij aan de genoemde doelen in het Onderwijsakkoord 2025-2029

11.3.2. We signaleren kinderen met (het risico) op een taalachterstand en ondersteunen hen

11.3.3. We investeren in gezinnen tijdens de eerste 1000 dagen van een kind met ons programma Kansrijke Start Schouwen-Duiveland

11.3.4. We bieden laagdrempelige naschoolse activiteiten aan kinderen en jongeren

11.4. Onze inwoners hebben eigentijdse en duurzame onderwijsgebouwen

11.4.1. We voeren het integraal huisvestingplan onderwijshuisvesting 2026-2041 uit

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 12 Mentale en fysieke gezondheid

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

12.1. Onze inwoners zijn minder eenzaam en hebben meer mentale veerkracht

12.1.1. We faciliteren laagdrempelige ontmoetingsactiviteiten

12.1.2. Versterken OGGZ-netwerk en vroegsignalering

12.2. Onze inwoners hebben een gezonde leefstijl

12.2.1. We willen dat meer inwoners voldoende bewegen

12.2.2. We stimuleren gezondere voedingskeuzes

12.3. Onze inwoners worden ondersteund om vitaal ouder te worden

12.3.1. We stimuleren een dementievriendelijke omgeving

12.4. Mantelzorgers en vrijwilligers worden ondersteund

12.4.1. We ontwikkelen de mantelzorgondersteuning door met specifieke aandacht voor jongeren

12.4.2. We onderzoeken hoe we het vrijwilligerswerk toekomstbestendig kunnen maken

12.5. Onze meest kwetsbare inwoners hebben beschikbare en passende zorg in samenwerking met het medisch domein

12.5.1. We werken intensiever samen met het medisch domein, specifiek lokaal met onze huisartsen en Adrz en benutten hiervoor landelijke en regionale initiatieven

12.6. Normaliseren bij zorg- en ondersteuningsvragen maken we mogelijk door het inzetten van nazorg

12.6.1. We borgen nazorg met voorzieningen, waardoor geïndiceerde zorg waar mogelijk sneller kan worden afgebouwd en minder vaak nodig is

12.7. Onze gemeente beschikt over toekomstbestendige en duurzame sportaccommodaties die bijdragen aan een gezonde, actieve en vitale samenleving

12.7.1. We stellen een Integraal Huisvestingsplan Sportaccommodaties op

12.7.2. We investeren in de Toekomst van Sportpark van Zuijen in Burgh-Haamstede (Amendement A1 Kadernota 2026)

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 13 Kunst, cultuur en erfgoed

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

13.1. Onze inwoners en bezoekers ervaren de verbinding tussen het culturele en natuurlandschap

13.1.1. We stellen een beleid op voor Kunst in de Openbare Ruimte

13.2. Kunst- en cultuur dragen bij aan leefkwaliteit, onderlinge verbondenheid en vitale, eigen gemeenschappen

13.2.1. We hebben extra aandacht voor jongerencultuur

13.2.2. We stimuleren de continuïteit en ontwikkeling van binnenschoolse cultuureducatie

13.3. Culturele voorzieningen sluiten aan bij de lokale behoefte, kunstbeoefening en de maat en schaal van iedere kern

13.3.1. We onderzoeken de mogelijkheden voor meerjarige begrotingspostsubsidies voor dragende culturele instellingen

13.4. Culturele organisaties en makers werken samen in onze gemeente aan een sterk cultureel netwerk dat samenwerking, afstemming, kennisdeling en publieksbereik bevordert

13.4.1. We stimuleren, faciliteren en ondersteunen de samenwerking tussen culturele organisaties

13.4.2. We ontwikkelen een museumbeleid. We bevorderen daarbij onderlinge samenwerking en overleg over collectievorming

13.4.3. We zetten in op doorontwikkeling van het Watersnoodmuseum

13.5. Ons materiële erfgoed verbindt heden verleden en toekomst en draagt bij aan de kwaliteit van de leefomgeving en het economisch klimaat

13.5.1. We ondersteunen eigenaren van monumenten met subsidies en regelingen voor verduurzamen van monumenten

13.5.2. We onderzoeken brede openstellingsmogelijkheden van bijzondere monumenten in gemeentelijk bezit, zoals de stadspoorten

13.5.3. We inventariseren cultuurlandschappen, landschappelijke elementen en cultuurhistorische objecten voor opname in het Omgevingsplan en bescherming en stellen daarvoor een cultuurhistorische waardenkaart op

13.5.4. We inventariseren voorgedragen gebouwen voor bescherming als gemeentelijk monument

13.5.5. We zetten in op de herbestemming van Gravensteen voor openstelling door het Stadhuismuseum in Zierikzee

13.6. Het immateriële erfgoed verbindt verleden, heden en toekomst van ons eiland. Dit erfgoed wordt gekoesterd en eilandgebruiken en -tradities worden uitgedragen

13.6.1. We stellen een overzicht van immaterieel erfgoed op en bevorderen de verspreiding van informatie over activiteiten op dit terrein op

13.6.2. We geven een vervolg aan de 'Verhaallijnen van Schouwen-Duiveland'

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Programma 14 Bestuur en organisatie

Wat houdt het programma in?

Beleidsindicatoren

Visie- en beleidstukken die bijdragen aan dit programma

Wat willen we bereiken?

14.1. We zijn een open, betrouwbare en betrokken gemeente

14.1.1 We betrekken inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties vroegtijdig bij plannen en ontwikkelingen, met aandacht voor de minder zichtbare groepen

14.1.2. We dragen zorg voor een goede terugkoppeling aan participanten

14.2. Onze dienstverlening is toegankelijke en toekomstbestendig

14.2.1. We stellen een visie op dienstverlening op en geven hier uitvoering aan

14.3. We zijn een toekomstbestendige digitale overheid

14.3.1. We stellen informatiebeleid op

14.4. We werken sterk samen in de regio en bovenregionaal

14.4.1. We gaan in onze regio en daarbuiten proactief en effectief de samenwerking aan met andere overheden. Zeeland 2050 heeft hierbij onze speciale aandacht.

14.5. We zijn een financieel gezonde gemeente

14.5.1. We zorgen voor een solide financiële basis, zodat de gemeente ook op langere termijn haar maatschappelijke opgaven kan blijven uitvoeren

Gehonoreerde prioriteiten

Bijdrage verbonden partijen

Wat mag het kosten?

Overzicht van de algemene dekkingsmiddelen

Algemeen

Lokale heffingen

Algemene uitkering uit het gemeentefonds en integratie uitkeringen sociaal domein

Dividend

Bespaarde rente

Saldo van de financieringsfunctie

Indexering

Overige algemene dekkingsmiddelen

Financiën algemene dekkingsmiddelen

Bijdrage verbonden partijen

Overzicht van de kosten van overhead

Inleiding

Financiën overhead

Gehonoreerde prioriteiten

Vennootschapsbelasting

Inleiding

Wat mag het kosten?

Onvoorzien

Inleiding

Wat mag het kosten?

Paragrafen

Paragraaf 1 Lokale heffingen

1.1 ALGEMEEN

1.2 GEMEENTELIJK BELEID 2027-2030

1.3 GERAAMDE INKOMSTEN

1.4 BELEIDSVOORNEMENS PER HEFFING

1.5 KOSTENONDERBOUWING HEFFINGEN

1.6 VERGELIJKEND OVERZICHT WOONLASTEN

1.7 KWIJTSCHELDINGSBELEID

Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing

2.1 BEGRIPPEN, PROVINCIAAL TOEZICHT EN REGELGEVING

2.2 ONS BELEID

2.3 VOORZIENING OM RISICO’S AF TE WENDEN

2.4 ONZE RISICO’S

2.5 BESCHIKBARE WEERSTANDSCAPACITEIT

2.6 WEERSTANDSVERMOGEN

2.7 RATIO’S EN KENGETALLEN

2.8 CONCLUSIES

Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen

3.1 OVERZICHT BEHEERPLANNEN

3.2 WEGEN

3.3 RIOLERING

3.4 GROEN EN SPEELTOESTELLEN

3.5 GEBOUWEN

3.6 OPENBARE VERLICHTING

3.7 KUNSTWERKEN EN OVERIGE ELEMENTEN

3.8 HAVENS EN WATERWEGEN (ONDERHOUD EN BAGGEREN)

3.9 Conclusie

Paragraaf 4 Financiering

4.0 Inleiding

4.1 RENTERISICOBEHEER

4.2 KOERSRISICOBEHEER

4.3 KREDIETRISICOBEHEER

4.4 FINANCIERINGSPOSITIE

4.5 RENTESCHEMA

4.6 VALUTARISICOBEHEER

4.7 INFORMATIEVOORZIENING

Paragraaf 5 Bedrijfsvoering

Wat houdt de paragraaf in?

Wat willen we bereiken?

P.5.1 Ambitie Sterke teams: We verbeteren de resultaten en kwaliteit van de dienstverlening aan inwoners, bestuur en interne klant door het functioneren van de teams verder te versterken.

P.5.1.1 We geven uitvoering aan het Leerprogramma voor leidinggeven & teamontwikkeling, coaching, adviseren in politiek bestuurlijke context

P.5.1.2 We pakken de team overstijgende samenwerking in de werkprocessen actief op.

P.5.2 Ambitie Sterke bedrijfsvoering: We zijn aantoonbaar in control vanuit een datagedreven manier van werken en continue monitoring.

P.5.2.1 We ontwikkelen dashboards en zetten deze in.

P.5.2.2 We ontwikkelen kwartaalrapportages en voeren cyclische bedrijfsvoering gesprekken over onder andere urgente thema’s om aantoonbaar in control te zijn

P.5.2.3. We blijven inzetten op privacy, informatieveiligheid en bedrijfscontinuïteit.

P.5.2.4. We geven de beleidsindicatoren meer inhoud en betekenis (Amendement A6 programmabegroting 2025-2028)

P.5.3 Ambitie Ruimte voor participatie: We vergroten de invloed van inwoners en ondernemers op hun leefomgeving.

P.5.3.1 Werken van buiten naar binnen door communicatie en participatie in hart van beleid te organiseren

P.5.4 Ambitie Aantrekkelijke organisatie: We zijn een aantrekkelijke organisatie waar potentiële medewerkers willen werken en bestaande medewerkers willen blijven werken.

P.5.4.1 We onderzoeken wat medewerkers nodig hebben om hun betrokkenheid te vergroten

P.5.4.2 We hebben inzicht in wie we nodig hebben en waar we nog moeten ontwikkelen.

P.5.4.3. We blijven inzetten op een proactief werving & selectieproces.

P.5.5 Ambitie Goed bestuurlijk-ambtelijk samenspel: We ervaren een goed afgestemde sturing op het realiseren van bestuurlijke prioriteiten.

P.5.5.1 We ontwikkelen onze communicatie naar de raad verder door, door nog efficiënter, korter en bondiger te communiceren.

P.5.5.2 We stellen een bestuurlijke kalender op en houden deze actueel.

P.5.5.3 We borgen en toetsen de kwaliteit van de raadsvoorstellen en raadsbrieven

Kengetallen Bedrijfsvoering

Paragraaf 6 Verbonden partijen

6.1 Algemeen

6.2 Visie en beleid gemeente

6.3 Overzicht verbonden partijen

Overzicht Verbonden Partijen

Paragraaf 7 Grondbeleid

7.1 AANDUIDING VAN DE WIJZE WAAROP DE GEMEENTE HET GRONDBELEID UITVOERT

7.2 EEN PROGNOSE VAN DE TE VERWACHTEN RESULTATEN VAN DE GRONDEXPLOITATIE

7.3 EEN ONDERBOUWING VAN DE WINSTNEMING

7.4 DE BELEIDSUITGANGSPUNTEN VOOR DE RESERVES VOOR GRONDZAKEN

Paragraaf 8 Wet open overheid

Ontwikkelingen

Wat gaan we hiervoor doen?

Financiën

Paragraaf 9 Stads- en dorpsvisies

Wat houdt de paragraaf in?

Wat willen we bereiken?

P10.1 We voeren de dorpsvisie Burgh-Haamstede uit

P10.1.3 Herinrichting dorpsas Burgh-Haamstede

P10.1.4 Mobiliteitshub Burgh-Haamstede

P10.1.7 Kop van Haamstede

P10.1.9 Woningbouw Burgh-Haamstede

P10.1.11 Inprikker Burgh

P10.1.13 Optimalisatie verkeersveiligheid Kloosterweg Burgh-Haamstede

P10.1.15 Nadere onderzoeken projecten Dorpsvisie Burgh-Haamstede

P10.1.16 Herinrichting Burghseweg Burgh-Haamstede

P10.1.18. Herinrichting centrum Burgh

P10.1.19 Herinrichting Hogeweg Burgh-Haamstede

P10.1.20 Herontwikkeling voormalige gemeentewerkplaats Burgh-Haamstede

P10.1.21 Herinrichting Bernhardstaat/Zandweg Burgh-Haamstede

P10.4 We voeren het Masterplan Renesse uit

P10.4.3 Herontwikkeling locatie Manege Grol

P10.4.4 We herinrichten de Kruising P+R in Renesse (inclusief amendement A1 programmabegroting 2025-2028)

P10.4.5 We gaan mogelijk over tot aanleg van een 2e ontsluiting van de P+R aan de Stoofweg te Renesse

P10.4.6 We realiseren een Pumptrackbaan in Renesse

P10.4.8 We herinrichten de Laone in Renesse

P10.4.9 We vernieuwbouwen het Transferiumgebouw in Renesse

P10.6 We voeren het Programma Zierikzee / Structuurvisie Zierikzee 2030 uit

P10.6.1 Herinrichting Oostzijde - Zierikzee

P10.6.2 Herinrichting terrein rondom Borrendamme / Pontes - Zierikzee

P10.6.4 Herinrichting Weststraat-Balie Zierikzee

P10.7 We verlenen maatwerk bij dorpsplannen van kleine kernen

P10.7.1 We faciliteren bij het opstellen van dorpsplannen en/of uitvoeren van projecten

P10.7.2 Herinrichting centrumgebied Sirjansland

P10.8 We voeren de Dorpsvisie Oosterland uit

P10.8.2. Uitvoering verkeersstudie Oosterland

P10.8.3. Herinrichting Schaatsbaan Oosterland

P10.8.4. Entree van Oosterland

P10.8.5. Groen dorpshart Oosterland

P10.8.6. Uitvoering Groot onderhoud Oosterland

P10.9 We voeren de dorpsvisie Nieuwerkerk uit

P10.9.1 We stellen de dorpsvisie Nieuwerkerk vast

P10.10 We voeren de dorpsvisie Zonnemaire uit

P10.10.1 We stellen de dorpsvisie Zonnemaire vast

Financieel overzicht Masterplannen stads- en dorpsvisies

Financieel overzichten amendementen masterplannen stads- en dorpsvisies