Aanpassingen begroting 2027

In mei 2025 stelde de raad de geactualiseerde strategische visie, 'Tij van de Toekomst' vast. Hiermee gaf de raad het college de opdracht om de indeling van de programmabegroting aan te passen aan de geactualiseerde indeling van de strategische visie. Deze opdracht namen wij op in de integrale opdracht doorontwikkeling P&C cyclus, welke de raad in december 2025 vaststelde. Het integrale plan kent 3 sporen:

Spoor 1: Visie op en doorontwikkeling van P&C cyclus

Spoor 2: Vertalen strategische visie in de indeling van de programmabegroting

Spoor 3: Wendbaar (en realistisch) begroten en plannen

Vanuit deze integrale opdracht zijn wij aan de slag gegaan met het onderzoeken van een programma-indeling die ondersteunend is aan de raad in haar ontwikkeling naar een maatschappelijke raad. Als ook een indeling die transparantie biedt aan de inwoners en organisatie van ons eiland. Daarbij zien we dat de huidige indeling op basis van de strategische visie een aantal nadelen kent. Zo is de naamgeving van de sub-programma’s is niet altijd direct herkenbaar, beperkt concreet en levert voor raad, inwoners en organisaties niet overal goed inzicht op wat er daadwerkelijk onder valt. Omdat de visie vooruit kijkt naar 2040, maakt dat de inhoud van de sub-programma’s mede daardoor voor de korte termijn vaag en te veelomvattend. De vertaling van de strategische visie in beleid en uitvoering in de komende jaren wordt daarmee niet zichtbaar.  

Ons voorstel is om de nieuwe programmastructuur aan te laten sluiten op concrete beleidsterreinen. Dit geeft duidelijk en concrete programma’s met herkenbare doelen en acties voor de komende jaren. Dit sluit bovendien aan bij de uitwerking van spoor 1 van de integrale opdracht doorontwikkeling P&C cyclus, waarin we toewerken naar een koppeling tussen de beleidscyclus en de P&C cyclus. Hiervoor ontvangt u na de zomer een verfijnde Visie op P&C.

Wij stellen de volgende programma-indeling voor:

Het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV) stelt de gemeenten verplicht tot het opnemen van een 8-tal paragrafen. In de financiële verordening (artikel 2.4) is opgenomen dat de raad bij aanvang van iedere raadsperiode kan vaststellen over welke onderwerpen de raad via extra paragrafen in de begroting en de jaarstukken kaders wil stellen en over wil worden geïnformeerd. Hiertoe heeft de raad in de afgelopen raadsperiode 3 extra paragrafen aan de begroting en jaarstukken toegevoegd: De paragraaf Sociaal Domein, de paragraaf Demografische ontwikkelingen en de paragraaf Stads- en dorpsvisies.

Spoor 1 van de integrale aanpak doorontwikkeling P&C cyclus omvat ook de opdracht van de raad aan college om de informatiewaarde van de P&C documenten te vergroten. Hiervoor hebben wij gekeken naar de informatiewaarde van de extra opgenomen paragrafen. Daarin constateren wij dat de informatie opgenomen in de paragraaf Sociaal Domein en Demografische ontwikkelingen ook onderdeel is van de programma’s. Daarnaast komt deze informatie ook terug in visies en in beleidsnota’s.  Deze informatiestromen maken het opnemen van aparte paragrafen overbodig en stellen wij dan ook voor niet mee op te nemen vanaf de begroting 2027. De paragraaf Stads- en dorpsvisies zien wij als een toegevoegde waarde vanuit het transparant zichtbaar houden van de uitvoering van de daarvoor beschikbaar gestelde investeringskredieten.

Op basis van bovenstaande wordt voorgesteld vanaf 2027 de volgende paragrafen op te nemen in de begroting:

Verplicht

1. Lokale heffingen
2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing
3. Onderhoud kapitaalgoederen
4. Financiering / Treasury
5. Bedrijfsvoering
6. Verbonden partijen
7. Grondbeleid
8. Openbaarheid (WOO)

Aanvullend

9. Stads- en dorpsvisies